THỢ LÀM VƯỜN NHO

Lm. Trầm Phúc

Dụ ngôn gây thắc mắc. Tại sao những công nhân làm sau cùng lại được hưởng lương bằng những người làm từ sáng sớm? Như thế có công bằng không?

Nếu chúng ta là những công nhân làm từ sáng sớm, chúng ta có vui lòng không? Chắc chúng ta cũng không vui cho lắm, vì chúng ta cực nhọc nhiều mà lãnh lương ít. Họ cằn nhằn là phải, vì họ đã cực khổ nhiều mà chỉ lãnh lương đúng giá. Họ cho rằng ông chủ không công bằng. Nhưng nếu chúng ta là những công nhân làm việc chỉ một tiếng đồng hồ mà được lãnh lương bằng một ngày thì chúng ta nghĩ sao? Chúng ta có vui không? Chúng ta có thấy rằng ông chủ đối xử quá tốt với chúng ta không?

Con người nghĩ theo sự công bằng tự nhiên, Thiên Chúa không theo đường lối của ai cả. Ngài là chủ, Ngài muốn thương ai tùy ý Ngài. Như Ngài đã nói qua tiên tri Isaia: “Tư tưởng của Ta không phải tư tưởng của các ngươi và đường lối các ngươi không phải là đường lối của Ta”. Chúng ta đòi hỏi công bằng, điều đó không sai, nhưng có một thứ trật tự vượt hẳn sự công bằng đó là tình yêu. Nếu Chúa lấy sự công thẳng mà đối xử với chúng ta, chúng ta sẽ ra sao? Nhưng may thay cho chúng ta vì Chúa vẫn thương chúng ta, chỉ có chúng ta không đáp lại cân xứng tình yêu của Chúa thôi.

Dụ ngôn này rất thích hợp cho thời bấy giờ và có tính cách tranh luận với phái Pharisêu. Những người Pharisêu cho rằng họ giữ đạo tốt, họ có nhiều công nghiệp, họ phải được ưu đãi. Làm như họ có quyền đòi buộc Chúa phải thưởng công họ xứng đáng. Thực sự Chúa đã nói nhiều lần trong Kinh Thánh là Ngài sẽ thưởng công xứng đáng tùy theo việc của mỗi người, nhưng công việc gì đáng thưởng? Không phải theo tiêu chuẩn của chúng ta, nhưng tùy theo sự đánh giá của Chúa. Dụ ngôn người Pharisêu lên Đền thờ cầu nguyện đã cho thấy tính cách phô trương và tự mãn của người Pharisêu, tưởng rằng mình đã làm được nhiều việc quan trọng cho Chúa. Và Chúa Giêsu đã kết luận: người Pharisêu không được gì cả mà chỉ có người thu thuế là đẹp lòng Chúa.

Dụ ngôn cũng là một lời cảnh báo cho những Kitô hữu Do Thái đầu tiên xem mình như được ưu tiên hơn người mới theo đạo. Thánh Phaolô đã khẳng định, không còn phân biệt Do Thái hay Hy Lạp, tất cả chỉ là một trong Chúa Kitô mà thôi.

Dụ ngôn cũng vạch trần bộ mặt nhỏ nhen ganh tị của chúng ta. Chúng ta luôn dành phần ưu tiên. Xã hội hôm nay là như thế, là tranh chấp, là ganh tị hờn oán, là đè đầu cỡi cổ, khai thác người anh em. Một người sống nhân ái hiền hòa trở thành nhân vật quí hiếm. Là người Công giáo, tin vào Thiên Chúa Tình Yêu, không lẽ chúng ta lại sống theo thói thế gian hay sao?

Thiên Chúa đại lượng còn chúng ta lại bủn xỉn, hẹp hòi, ích kỷ. Thánh Phaolô dạy chúng ta noi theo gương Chúa, quảng đại, vui với người vui, khóc với người khóc. Yêu thương vẫn là giới luật duy nhất của chúng ta. Chúa không loại bỏ người nào. Tất cả đều được yêu thương như nhau. Chúa luôn mời gọi những người gian ác trở về: “Kẻ gian ác, hãy bỏ đường lối mình đang theo. Người bất lương hãy bỏ tư tưởng mình mà trở về với Đức Chúa và Người sẽ xót thương”.

Bất cứ vào giờ nào tiếng gọi của Chúa vẫn vang vọng, không ngừng khuyến khích chúng ta trở về với Chúa và vào làm vườn nho của Ngài. Vườn nho của Ngài mênh mông luôn cần đến những bàn tay cần mẫn. Vườn nho của Ngài là gia đình của chúng ta, đoàn con phải lo nuôi dưỡng dạy dỗ, là cha mẹ già phải chăm lo hôm sớm, là những người quanh ta đang cần bàn tay nâng đỡ, là những trách nhiệm hằng ngày của chúng ta. Và Chúa sẽ trả công xứng đáng. Và những người thiệt thòi lại được thương xót hơn. Chúa không hẹp hòi. Ngài trả công cho mỗi người xứng với công việc họ làm. Ngài lại quảng đại với những người bị thiệt thòi hơn, những người không ai thèm mướn. Chúng ta đừng tưởng rằng chúng ta vô dụng. Chỉ cần chúng ta muốn làm việc cho Chúa hay không. Nói tóm lại, công việc Ngài trao cho chúng ta đó là yêu thương. Ai cũng có thể làm công việc đó, người mạnh cũng như người đau yếu, người già cũng như người trẻ, người giàu cũng như người nghèo, ai cũng có thể yêu thương. Mở rộng con tim chúng ta ra cho người khác.

Chúa cho mỗi người chúng ta nhiều khả năng khác nhau, chúng ta cần sử dụng cho thế giới bớt hận thù và mọi người được tôn trọng. Chúa ban cho chúng ta đầy tràn ơn lành, chúng ta cũng phải theo gương Chúa, quảng đại hơn, không so đo tính toán như Chúa không bao giờ tính toán với chúng ta. Chúa không bảo chúng ta làm gì cho Chúa. Ngài không cần một ai, nhưng những người anh em chúng ta cần đến chúng ta, nhiều lúc chỉ cần một nụ cười thông cảm. Yêu mến Chúa thực sự chính là yêu mến anh em thực sự.

Hãy nhìn vào những người đã say mê Chúa, những người mà chúng ta gọi là thánh. Họ làm gì? Họ cũng nhỏ bé như chúng ta, cũng nặng nề trong thân phận con người như chúng ta, nhưng họ đã làm gì? Họ đã say mê Thiên Chúa đến nỗi họ chỉ biết một điều là xả thân cho anh em của Ngài. Họ đã biết yêu Chúa như thế nào: “Khi các ngươi làm cho những người anh em nhỏ bé của Ta đây một điều gì là làm cho chính Ta”.

Nhìn vào các thánh, chúng ta tưởng rằng họ là siêu nhân? Không, họ cũng như chúng ta thôi. Thánh Gioan Boscô xả thân cho những thanh thiếu niên đường phố, thánh Vinh Sơn sống cho trẻ mồ côi, thánh Đamiên Creuser sống chết cho người cùi ở đảo Môlôkai, thánh Gioan Maria Vianney chôn mình hằng ngày trong tòa giải tội, Mẹ Têrêxa Calcutta kiệt sức cho những người cùng khổ nhất trong xã hội… Và gương mẫu cao cả nhất chính là Chúa Giêsu, đã chấp nhận tất cả để cứu chúng ta. Ngài là Tình Yêu vô bờ, không bao giờ vơi cạn. Hãy nhìn Chúa chúng ta trên thập giá để biết phải làm gì.

Vườn nho của Ngài mênh mông, Ngài đang cần những công nhân nghe theo lời Ngài mời gọi vào làm vườn nho cho Ngài. Chúng ta không thể nói rằng: “không ai mướn chúng tôi”. Ngài mở rộng trước mắt chúng ta một vườn nho đang cần những bàn tay chăm sóc. Thế giới chúng ta đang thiếu thốn tình yêu và công bằng và đang trên con đường sụp đổ. Nguy cơ một thế chiến thứ ba đang ngấm ngầm chờ dịp bùng nổ. Máu người vô tội đang chảy từng ngày. Sự dã man tràn ngập như nước vỡ bờ. Làm sao chúng ta có thể nói rằng không ai mướn chúng tôi? Chúng ta không thể đóng góp gì cho anh em chúng ta đang chìm sâu trong tuyệt vọng sao? Chúng ta không biết làm gì sao? Một lời cầu nguyện vẫn là một đóng góp quí báu, một cử chỉ thân tình, một hi sinh nhỏ bé có thể là một hồng ân cho thế giới.

Chúa Giêsu đang có mặt nơi bàn thờ và đang ở giữa chúng ta. Ngài là ông chủ nhân lành của vườn nho, là Đấng đã mời gọi chúng ta vào làm vườn nho cho Ngài. Vì chúng ta dễ quên và dễ chán nản, nhất là khi thấy những cố gắng của chúng ta không hiệu quả, và người đời lại cứng cỏi từ chối mọi thiện chí của chúng ta. Ngài đến để nhắc cho chúng ta nhớ rằng cuộc đời của Ngài kết thúc trong thất bại của thập giá, nhưng Ngài vẫn không thôi tiếp tục cứu vớt thế gian. Tình yêu của Ngài không bao giờ vơi cạn và con người càng từ chối Ngài lại thương xót nhiều hơn. Ngài đến để ban cho chúng ta một hồng ân vô tận đó là Mình thánh Ngài làm của ăn để nhờ đó, chúng ta đủ sức làm việc tiếp theo mặc dù không thể thấy kết quả. Hãy ăn lấy Chúa, Thiên Chúa Tình Yêu để biết yêu thương như Ngài là không mỏi mệt.

26.Thợ làm vườn nho--Lm. Trầm Phúc

Chúa Giê-su dùng nhiều dụ ngôn để giúp chúng ta hiểu Nước Trời là gì. Nước Trời đã được Ngài ví như: kho tàng chôn giấu trong thửa ruộng, như viên ngọc quí, như men trong bột, như hạt cải… Đó là những dụ ngôn mà chúng ta đã nghe nói đến suốt mấy tuần nay. Hôm nay, chúng ta hãy suy nghĩ đến một hình ảnh Nước Trời trong dụ ngôn ông chủ mướn nhân công vào làm vườn nho cho ông.

Sáng sớm, mướn người làm vườn nho là một chuyện thường ngày, nhưng mướn nhân công vào lúc bốn giờ chiều là một việc không ai làm, hơn nữa trả tiền cho những nhân công cuối cùng, chỉ làm có một giờ đồng hồ, bằng những người làm từ sáng sớm lại là một chuyện lạ thường hơn. Nhưng Nước Trời là như thế… Nước Trời là hành động lạ thường của một ông chủ quảng đại, là chính ông chủ đầy nhân ái đó, là chính Đấng là Tình Yêu.

Ngài mời gọi mọi người, không trừ ai, vào làm vườn nho của Ngài.

Có những người Ngài gọi từ sáng sớm, và cũng có những người Ngài gọi vào lúc xế chiều. Những nhân công vào xế chiều nói: “Không ai thuê mướn chúng tôi”. Ông chủ cũng không loại trừ họ: “Hãy vào làm vườn nho cho tôi”.

Đối với Thiên Chúa, mọi người đều được mời gọi. Chỉ có những người từ chối mới tự loại mình.

Cuối cùng, đến lúc trả tiền công mới thấy rõ, ai rộng rãi, ai hẹp hòi. Những người làm từ sáng sớm đã thỏa thuận một đồng bạc tiền công. Ông chủ đã bảo ông quản lý trả tiền cho những người đến sau hết bằng tiền công của người đến trước hết. Mọi người đều lãnh một đồng.

Những người đến trước tưởng rằng mình sẽ được nhiều hơn vì họ làm trước, nhưng họ thất vọng, họ chỉ lãnh một đồng. Họ phàn nàn phản đối ông chủ: “Chúng tôi lao lực suốt cả ngày mà ông trả công cho chúng tôi bằng những người đến sau hết!” Ông chủ trả lời: “Tôi có bất công với mấy anh đâu! Mấy anh đã thỏa thuận với tôi là một đồng một ngày, thì tôi đã trả đủ cho mấy anh rồi. Tôi muốn trả cho những người đến sau bằng các anh thì có can gì đến các anh? Hay là các anh ganh tị vì tôi rộng rãi?”

Dụ ngôn cho thấy sự hẹp hòi của họ. Đáng lý ra, họ phải mừng cho những người đến sau, vì họ may mắn gặp được một ông chủ rộng lượng. Họ lại nhăn nhó vì lòng thương của ông chủ đối với những người đến sau.

Nhiều người trong chúng ta cũng hẹp hòi như thế. Không biết “khóc với người khóc, vui với người vui”.Lòng dạ chúng ta không giống Cha trên trời.

Nhiều người tưởng rằng, họ có quyền đòi hỏi, khi họ chỉ là những người làm công. Nhiều người trong chúng ta mang tâm trạng Pha-ri-sêu, tưởng rằng thờ phượng Chúa, giữ luật Chúa từ lâu, họ phải được ưu tiên, được đặc quyền đặc lợi. Gặp khó khăn, thử thách họ lại kêu trách Chúa.

Chúa Giê-su dạy chúng ta xem mình như “những tôi tớ vô dụng” mà thôi. Chúng ta chỉ có quyền đón nhận hồng ân của Chúa với lòng biết ơn, vì Chúa luôn từ ái và rộng lượng hơn những công nghiệp nhỏ bé của chúng ta.

Tất cả là hồng ân. “Có gì mà anh em không lãnh nhận?” Hãy bằng lòng với những gì Chúa ban và hãy tôn vinh Chúa.

Hơn nữa, chúng ta không có quyền phê phán Thiên Chúa. Ngài là chủ tuyệt đối trên mọi sự. Chúng ta được gọi vào vườn nho của Chúa là một hồng phúc, Và Ngài sẽ không bất công đối với chúng ta. Ngài sẽ thưởng công xứng đáng cho bất cứ ai đã “chịu nắng nôi khó nhọc” trong vườn nho của Ngài. Vườn nho của Chúa chính là thế giới phải phát triển, là xã hội phải kiện toàn. Vườn nho chính là gia đình, con cái phải nuôi dưỡng giáo dục, là bổn phận nghề nghiệp phải chu toàn, là những công việc hằng ngày của chúng ta.

Tất cả những khó nhọc, những giọt mồ hôi, những cố gắng của chúng ta đều mang lại lợi ích cho vườn nho Chúa. Bất cứ ai, bất cứ giờ nào, Chúa vẫn gọi công nhân lo vườn nho của Ngài. Chúa mời gọi mọi người cộng tác với Chúa để làm đẹp cuộc đời, góp phần vào việc sáng tạo. Nhưng vườn nho Chúa trao cho con người, họ đã làm gì?

Vườn nho Chúa hôm nay đã trở thành một nơi tranh chấp ghê sợ, những bãi chiến trường đẫm máu, những bãi tha ma khổng lồ…

Những công nhân, thay vì cùng nhau chăm sóc để vườn nho sai trái và mọi người cùng hưởng trong thanh bình và hạnh phúc, họ đã tranh giành nhau, tàn phá… Sau cùng vườn nho Chúa chỉ còn những cây nho trơ cành và mọi người đều khốn khổ.

Thay vì cùng nhau làm việc cho chủ, họ tước quyền của chủ, không cần biết ông chủ là ai, người đã trao cho họ vườn nho. Họ tưởng rằng họ là chủ của trái đất. Vũ trụ họ không tạo nên, họ đòi làm bá chủ. Sự sống họ lãnh nhận từ lòng mẹ, họ tưởng rằng đó là ngẫu nhiên. Không khí họ thở, ánh sáng họ hưởng nhờ họ tưởng là của họ… Thật đáng ngạc nhiên!

Những công nhân vào xế chiều, họ nghĩ gì?

Chúa Giê-su không nói, nhưng chúng ta cũng có thể đoán rằng, họ ngỡ ngàng và vui mừng biết bao khi cầm trong tay đồng bạc tiền công mà họ không thể ngờ! Họ không thể tưởng tượng được rằng ông chủ tốt đến như thế! Và họ trở về với lòng biết ơn tràn trề.

Đây mới là hình ảnh của Nước Trời.

Nước Trời chính là hạnh phúc, tình yêu vượt mức những gì có thể tưởng được. Chúng ta là gì? Tại sao chúng ta được yêu thương như thế? Chúng ta lãnh nhận nhưng không những gì chúng ta không xứng đáng lãnh nhận.

Những người công nhân vào xế chiều làm sao quên được hình ảnh của ông chủ quảng đại đã thương giúp họ, đã kêu gọi họ vào giờ chót và đã cho họ đồng lương vượt trên ước mơ của họ?

Chúng ta có ngỡ ngàng vì những hồng ân Chúa ban mỗi ngày không? Chúng ta có nhớ đến khuôn mặt nhân ái của ông chủ lạ lùng đó không?

Hơn thế nữa, ông chủ đó lại nhận chúng ta làm con của ông. Làm sao để hiểu được tình thương của Ngài? Tình thương không ranh giới, nhất là tình thương của Đấng là Nguồn Yêu Thương.

Hãy mãi mãi tạ ơn vì kho tàng tình thương vẫn rộng mở, và chúng ta dù hèn kém vẫn được mời gọi vào tình thương.

Hãy đến! Thiên Chúa vẫn chờ đón đoàn con dấu yêu của Ngài, nhất là trong giờ phút linh thiêng nầy. Ngài ban cho chúng ta hồng ân trên hết mọi hồng ân: Người Con yêu quí của Ngài, Chúa Giê-su. Ngài sẽ đến với chúng ta nơi bàn thờ để chứng tỏ tình yêu của Cha trên trời đối với chúng ta. Hãy đến ăn lấy tấm bánh tình thương để con tim chúng ta rộng mở như con tim của Ngài và khi ra về, vào vườn nho, chúng ta hãy ra công chăm sóc để “mang nhiều hoa trái cho Nước Cha”.

27.Vui với người vui--Lm. Giuse Tạ Duy Tuyền

Có một lần người thầy của tôi đã nói: “Nếu ai có tính ghen tỵ là tự hành hạ và tự đầy đọa chính mình. Nó giống như có một con rắn độc trong tim, nên không bao giờ có thể yên vui để thưởng thức mọi niềm vui và hạnh phúc trên đời”

Đó cũng là nỗi đau của bà dì ghẻ của nàng Bạch Tuyết năm xưa. Bà đã sống trong đau khổ khi cố dùng mọi mưu trí hèn hạ để hại người, nhưng rút cuộc “gậy ông lại đập lưng ông”, chính bà nuốt nỗi khổ đau của sự thất bại suốt đời.

Nhưng đáng tiếc, sự ghen ghét, đố kỵ hầu như có mặt ở mọi nơi. Sự ghen ghét có thể ở trong mọi thành phần, mọi giai cấp. Sự ghen ghét thể hiện rất rõ trong những lần trà dư tửu hậu. Trong các quán café. Trong những quán cóc ven đường. Khi có vài người tụ tập thường là có sự ghen ghét nảy sinh. Vì dường như ai cũng có tính ghen ghét người khác hơn là khâm phục, khích lệ lẫn nhau.

Khi ai đó bàn luận về một người nào đó vừa đẹp, vừa tài năng lại vừa hạnh phúc, thì sẽ có ngay kẻ phán rằng, hạnh phúc đó là tạm thời, giả tạo. Và rồi, là tìm hiểu, moi móc, rêu rao khiếm khuyết của họ.

Sự ghen ghét khiến chúng ta không muốn người khác bằng mình và đương nhiên không bao giờ chấp nhận người khác hơn mình. Đôi khi còn đạp đổ để ai đó không có cơ hội phát triển thêm.

Sự ghen ghét còn ẩn chứa trong cả lời cầu nguyện khi không muốn người khác gặp may lành, và điều tệ hại là còn muốn anh em gặp sự dữ như câu chuyện vui sau:

Chuyện kể rằng có người đàn ông rất may mắn, được Trời cho ước gì được nấy. Tuy nhiên, đi kèm với sự may mắn đó là điều kiện: Bất cứ điều gì ông ta ước, người hàng xóm sẽ có gấp đôi. Thế là khi ông ta sở hữu ngôi nhà đẹp, người hàng xóm liền có một dinh thự lỗng lẫy. Ông ta ước mình giàu có, người hàng xóm có hẳn một mỏ vàng… Không chịu được sự "bất công" đó, người đàn ông may mắn liền ước mình bị mù một mắt để người hàng xóm bị mù cả hai!

Chính lòng đố kỵ đã tạo nên sự nhỏ nhen, biến thành cảm giác hận thù và suy nghĩ mù quáng cho ông ta: thà kém may mắn hơn một chút để người khác đau khổ hơn mình thay vì chọn điều ngược lại.Hôm nay, Chúa trách những người làm công vườn nho: “chẳng lẽ tôi lại không có quyền tùy ý định đoạt về những gì là của tôi sao? Hay là các ông vì thấy tôi tốt bụng mà đâm ra ghen ghét?

Chúa trách là đúng. Vì ai Chúa cũng ban cho có phần, nhưng lại không muốn người khác được phần bằng mình. Khi tính ích kỷ ghen ghét đã lấn át. Cái tôi ngự trị, người ta chỉ còn nghĩ đến mình, thu vén mọi lợi ích cho mình mà quên đi nhu cầu của tha nhân. Ai cũng cần cuộc sống được khá hơn, được thoải mái hơn, nhưng chúng ta lại không chúc phúc cho họ mà còn dèm pha và đạp đổ họ.

Thiên Chúa thì không như vậy. Tình yêu của Chúa vượt qua mọi tính toán thiệt hơn theo kiểu con người. Ngài không ban phát theo lẽ công bằng thường tình mà do lòng thương xót bao la của Chúa. Ngài ban phát cho người thợ giờ thứ nhất cũng bằng người thợ thứ mười một, miễn là họ đã hoàn thành công việc được giao, với tất cả trách nhiệm và thiện chí của mình.

Điều này còn là dấu chỉ cho tình thương cứu rỗi của Thiên Chúa. Ngài sẽ cứu độ mọi người. Ngài dành tình thương cho mọi người. Tuy nhiên, không phải ai cũng được cứu rỗi. Tình thương Chúa vẫn dành cho mọi người, nhưng điều quan yếu là họ đã đáp lại lời Chúa. Họ đã sống lời Chúa. Dù chỉ là thời gian ngắn thì họ vẫn được Chúa ban phúc thiên đàng cho họ như bao người tín hữu khác. Họ phải luôn khoác trong mình chiếc áo của ân sủng, chiếc áo của hiệp nhất trong Chúa thì không bị loại ra khỏi bàn tiệc.

Xin cho chúng ta luôn tin tưởng vào tình thương của Chúa để ăn năn trở về với Chúa. Ước gì chúng ta cũng nhận ra tình thương của Chúa vẫn dành cho chúng ta, dù rằng chúng ta không xứng đáng để nhờ đó mà sống tâm tình tạ ơn Chúa. Ước gì chúng ta cũng biết vui với người vui, khóc với người khóc trong tinh thần tương thân tương ái thay cho tính ghen tương, ích kỷ nhỏ nhen thường tình. Amen.