TINH THẦN TRUYỀN GIÁO

TINH THẦN TRUYỀN GIÁO

“Với cả tâm tình”--GM. Giuse Vũ Duy Thống

"Không biết khi Con Người đến, liệu còn gặp thấy niềm tin trên mặt đất nữa không?". Trang Tin Mừng hôm nay được kết thúc như thế.

Có thể đó là câu hỏi một thoáng bâng khuâng Chúa Giêsu thốt lên cho riêng mình Người. Cũng có thể đó là câu hỏi dự báo một tình huống không vui Chúa Giêsu cảnh giác cho các môn đệ. Có khi câu hỏi đó đợi chờ một lời đáp tích cực mở ra cho lối sống đức tin lạc quan. Và biết đâu, câu hỏi đó lại chẳng tố giác một thực trạng tiêu cực đang dần dà bào mòn niềm tin tôn giáo?

Nhưng đặt trong bối cảnh của Chúa Nhật cầu cho việc truyền giáo, theo tinh thần của các bài đọc, câu hỏi ấy đã ẩn chứa một lời giải đáp. Đó là: để lòng tin còn mãi trên mặt đất, mọi thành phần của Dân Chúa cần phải sống tinh thần truyền giáo.

1) Tinh thần truyền giáo ấy được nuôi dưỡng bằng sự dung hòa giữa cầu nguyện và hoạt động.

Nói đến truyền giáo người ta thường nghĩ là phải dấn thân làm việc truyền giáo, và ai càng làm được nhiều, người ấy lại càng được xem là nhà truyền giáo lớn. Thực ra, quan niệm ấy cũng đúng, nhưng không đủ, bởi dù không phủ nhận những kết quả lớn lao trong lịch sử Giáo Hội do hoạt động truyền giáo mang lại, nhưng bao giờ cũng thế, bên trong những hoạt động ấy còn là cả một tinh thần cầu nguyện tích cực của bản thân các nhà truyền giáo cũng như của mọi thành phần Dân Chúa.

Thiếu cầu nguyện, hoạt động sẽ không kết quả, hoặc sẽ lái kết quả sang một hướng khác có nguy cơ "sáng danh tôi, tối Danh Chúa". Vắng cầu nguyện, hoạt động có thể trở thành nguy hại, nó đồng nghĩa với náo động nếu không muốn nói là khua động ầm ĩ hoặc khuấy động ồn ào. Quên cầu nguyện, hoạt động chỉ là hời hợt mang tính phong trào bùng lên đó nhưng rồi cũng lịm tắt đó. Bạo phát bạo tàn, mau xộp mau xẹp! Bỏ cầu nguyện, hoạt động coi chừng chỉ còn là một việc cá nhân, dẫu bỏ ra nhiều công sức, nhưng vẫn không phải là hoạt động của Hội Thánh vốn luôn được nuôi dưỡng phong phú bởi nguồn ơn Chúa Thánh Thần.

Cầu nguyện là linh hồn của hoạt động truyền giáo. Nó đem đến cho những hoạt động một sức sống kín múc tận nguồn sứ mạng.

Bài đọc thứ nhất kể lại một hình ảnh sống động cho thấy mối tương liên không thể tách rời giữa việc Môsê giơ tay cầu nguyện và việc Giosuê đánh bại quân Amalếch. Khi Môsê hạ tay xuống, sức mạnh của ông Giosuê không còn nữa, nhưng khi ông giơ tay lên, phần thắng đã nghiêng về phía Giosuê. Chiến thắng ấy không riêng của Môsê hay riêng của Giosuê, mà là của Môsê cùng với Giosuê, là dung hòa của cầu nguyện và hoạt động, là tổng hợp của ơn thánh Chúa và nỗ lực con người.

Thánh nữ Têrêsa Hài Đồng Giêsu đã được mừng kính vào đầu tháng mười này cũng là một hình ảnh khác minh họa cho sự dung hòa giữa cầu nguyện và hoạt động truyền giáo. Chín năm khuôn mình trong nhà kín Lisieux, chưa hề làm việc truyền giáo bên ngoài, thế nhưng chỉ bằng hy sinh cầu nguyện cho các vị thừa sai và cho công cuộc rao giảng Tin Mừng, thánh nữ đã được Giáo Hội đặt làm Bổn Mạng các xứ truyền giáo, ngang hàng với thánh Phanxicô Xaviê một đời bươn chải giảng giải đạo Chúa đến tận miền xa Châu Á.

Bản chất của Giáo Hội là truyền giáo, nên có thể nói được rằng không bao giờ Giáo Hội thôi truyền giáo. Bốn phần năm dân số địa cầu chưa biết Chúa, nên Giáo Hội phải truyền giáo đã đành, nhưng ngay cả một phần năm đã biết Chúa, Giáo Hội cũng phải tái truyền giáo nữa. Xem như thế, truyền giáo vừa là sứ mạng, vừa là số mạng, tức là sự sống còn của Giáo Hội. Và tinh thần truyền giáo ấy một khi được hun đúc đều đặn bằng cầu nguyện và hoạt động, ta có quyền hy vọng khi Chúa Kitô đến, Người vẫn thấy niềm tin trên mặt đất.

2) Tinh thần truyền giáo ấy được thể hiện khi thuận tiện cũng như lúc không thuận tiện.

Được nuôi dưỡng bằng cầu nguyện dung hòa với hoạt động cây truyền giáo nhất định sẽ vươn lên, nhưng không thể không biết đến yếu tố thời tiết, mưa thuận gió hòa, hoặc nắng hạn mưa giông. "Nhất nước nhì phân tam cần tứ giống", đó là kinh nghiệm trồng cây. Song một cây lành như cây truyền giáo phải biết chứng minh bằng phẩm chất của mình. Nói khác đi, tinh thần truyền giáo cũng phải được chứng minh bằng chí bền sứ mạng, nghĩa là vừa kiên tâm thực hiện những điều tốt, vừa kiên gan chịu đựng ngay cả những điều xấu nữa (thánh Augustinô), phải bền chí khi thuận tiện cũng như khi không thuận tiện.

Khi thuận tiện là khi chí bền truyền giáo giúp ta tỉnh táo đừng để mất mình trong hoạt động đến nỗi quên đi cầu nguyện, giúp ta phân biệt rõ ràng đâu là đóng góp nhỏ nhoi của mình và đâu là ơn ban vô cùng to lớn của Thiên Chúa, và còn mãi giúp ta không chạy theo những thành công trước mắt để sau này khỏi phải trả giá đắng cay trắng tay thất vọng. Trong một chừng mực nào đó, biết đâu lối sống của ông thẩm phán bạo ngược "chẳng kính sợ Thiên Chúa mà cũng chẳng coi ai ra gì" trong bài Phúc Âm lại chẳng có vài tương đồng với quan niệm háo thắng hoặc đắc thắng của cách truyền giáo thời Trung cổ, vốn xem Kitô giới như một xã hội lý tưởng, nên cố mà đưa người ta vào bằng chinh phục (truyền giáo) hoặc gắng mà ép người ta về bằng cả chinh phạt nữa (thập tự chinh)?

Xem ra kiên tâm thực hiện những điều tốt trong truyền giáo vào thời thuận tiện cũng không ít vấn đề.

Khi không thuận tiện là khi chí bền truyền giáo không chỉ giúp ta chịu đựng những khắc nghiệt thường xuyên, mà còn giúp ta biết tận dụng hoàn cảnh để mà thanh luyện tâm hồn. Nếu những hoạt động phải chấp nhận giới hạn ngoài ý muốn, thì chí bền như một mạch điện tự động "kiểm soát lợi suất" sẽ bù lại những giới hạn ấy bằng một thao thức phong phú của lời nguyện cầu. Và nếu như hoàn cảnh cụ thể không cho phép có một hoạt động bên ngoài nào nữa, thì vẫn còn đó mênh mông một phương tiện truyền giáo bằng gương sáng tình mến, bằng chứng tá đức tin và bằng cách sống tốt đẹp đời Kitô của mình.

Điều đáng sợ không phải là hoàn cảnh khắc nghiệt, mà là chính mình không đủ chí bền mà vượt qua những khắc nghiệt ấy. Trong ý tưởng này, có lẽ rất thích hợp khi đặt hình ảnh người đàn bà góa bụa của bài Phúc Âm, nhiều lần đến quấy rầy ông thẩm phán mong được minh xét minh định minh oan, ở đây như một cổ võ sống động cho chí kiên bền.

Và dầu hoàn cảnh thuận tiện hay không (bài đọc thứ hai), chí truyền giáo thiết tưởng cũng là biểu tỏ của niềm hy vọng, là tình mến khởi đi từ một đức tin sống động vào Thiên Chúa là Cha nhân ái luôn muốn sự tốt lành trong ơn cứu độ cho tất cả mọi người. Được như thế, chắc chắn khi Chúa Kitô trở lại vẫn thấy niềm tin còn trên mặt đất trong chí bền của Giáo Hội là thân mình Người.

Ước mong rằng suy nghĩ trên sẽ trở nên ý lực cho cuộc sống và trở nên ý nguyện trong Ngày Thế Giới Truyền Giáo hôm nay.

17.Truyền giáo bằng trái tim--Lm JB. Lê Ngọc Dũng

Hôm nay, chúng ta cầu nguyện sứ mệnh truyền giáo của Giáo Hội, đồng thời chúng ta cũng ý thức sứ mệnh truyền giáo đó cũng là sứ mệnh của mỗi người Kitô hữu.

Trong bối cảnh ngày nay, người ta thiên về những hoạt động thực tế để sinh sống, tin vào những thành công của khoa học. Họ không thích nói đến chuyện đạo, cho rằng đó là chuyện xa vời, thiếu thực tế, tin vớ vẫn, mê tín dị đoan. Trong bối cảnh này, chúng ta thấy khó mà truyền giáo.

Giáo Hội cũng đã đề nghị chúng ta một số giải pháp khác nhau tuỳ theo hoàn cảnh mỗi người: hoặc bằng cầu nguyện hy sinh, hoặc bằng góp tiền bạc ủng hộ việc truyền giáo, bằng cuộc sống chứng tá đức tin... Trong các giải pháp đó, hôm nay tôi đề nghị đi sâu vào giải pháp chứng tá đức tin bằng đời sống bác ái khoan dung, tạm gọi là truyền giáo bằng trái tim.

Tại sao lại truyền giáo bằng trái tim? Lý do là, cái yếu nhất và cũng là mạnh nhất đối với con người là vấn đề tình cảm, tình yêu. Chỉ có tình yêu thương bác ái mới có thể làm lay động được tâm hồn con người. Tình yêu thương bác ái cũng chính là giới răn mà Thiên Chúa truyền cho chúng ta để trở nên thánh thiện, xứng đáng làm con cái Chúa.

Tại Nam Tư, trong một lần giúp lễ, một cậu bé vô tình đánh rơi lọ rượu. Vị linh mục tức giận tát cậu bé và thét lên: “Cút đi, đừng bao giờ trở lại đây nữa.” Cậu bé ấy không bao giờ trở lại nhà thờ nữa, bởi sau này cậu đã trở thành chủ tịch của một nước cộng sản, cậu bé ấy chính là Titô, chủ tịch nước Nam Tư.

Và cũng tại một nhà thờ chính toà, một buổi lễ cho Đức Giám Mục chủ tế đang cử hành. Môt em bé 7 tuổi, giúp lễ, cũng vô tình đánh rơi lọ rượu. Âm thanh lọ rượu rơi trên nền đá cẩm thạch, đối với em bé còn lớn hơn là âm thanh của một trái bom nguyên tử. Em sợ hãi đến chết  được. Vì mấy cậu bé giúp lễ cứ nghĩ là Đức Cha là người rất nghiêm khắc. Thế nhưng sau thánh lễ, ngài gọi em bé đến và hỏi: "Lớn lên con sẽ học trường nào?" Rồi Ngài nói tiếp: "Con có bao giờ nghe nói tới Louvain không?" Em đáp: “Thưa Đức Cha, chưa”. Ngài nói: “Vậy con hãy về nói với mẹ con rằng, khi con lớn lên, con sẽ vào đại học Louvain”.

Không ngờ rằng 20 năm sau, em bé đó, khi chịu chức linh mục đã ngồi trên chuyến xe lửa đi về Louvain. Em bé đó chính là Đức Giám Mục Fulton Sheen, một diễn giả đại tài ở Mỹ. Chính Ngài đã kể chuyện đời mình như một kinh nghiện về tình yêu về sự khoan dung tha thứ. Ngài nói tiếp: Cũng một biến cố đánh rơi lọ rượu, nhưng tôi đã đi về hướng này. Còn Titô thì đi về hướng ngược lại.

Cũng một biến cố nhưng với cách đối xử không có tình cảm đã đưa một người đến vô thần, nhưng với cách đối xử đầy tình yêu mến đã đưa một người thành một Kitô hữu đạo đức và hơn nữa một con ngưòi đáng kính trọng trong Giáo Hội.

Mẹ Thánh Têrêsa Calcuta là một minh chứng hùng hồn hơn ai hết về truyền giáo bằng trái tim. Mẹ đã không đứng ra để giảng thuyết hùng hồn, nhưng mẹ đã truyền giáo bằng hành động yêu thương cứu gíup những người nghèo, những người bị xã hội bỏ rơi bên lề đường, hay những bệnh nhân bên đống rác. Tình yêu của mẹ, của một người nữ nghèo âm thầm làm việc vì tha nhân, vì tình yêu, đã đánh động cả thế giới, kể cả những người có đức tin tin hay không có đức tin. Khi giải Nobel hoà bình năm 1979 được quyết định trao cho mẹ, báo chí thi nhau nêu lên những tước hiệu độc đáo để giới thiệu một nhân vật ngoại hạng: Tờ Grazia nói “ Giải Nobel cho mẹ những người nghèo”. Tờ Figaro MagaZine gọi mẹ là “Mẹ Têrêsa, giải Nobel bác ái”, Pari Match có bài tường thuật dài dưới tựa đề: “Giải Nobel cho vị nữ tu bé nhỏ của những người cùng đinh”. Tờ Le Courrier Francais tuyên bố: “Giải Nobel của những người nghèo”.

Như vậy khi nhìn cánh đồng truyền giáo, cho dù có nhiều khô cằn vì ảnh hưởng của đời sống văn minh vật chất, thì cũng có những đang có những cây xanh tốt đang mọc lên, bao giờ chúng ta cũng thấy nổi bật hơn hết là sức sống bác ái. Chính trái tim rộng mở của người Công giáo mới có thể đánh động được trái tim của những người ngoài Công giáo. Cho nên có thể nói rằng bí quyết truyền giáo là ở trái tim. Chìa khoá truyền giáo là trái tim, một trái tim giống như trái tim của Chúa Giêsu: hiền lành, khiêm nhường, bác ái và bao dung.